Hộ kinh doanh nên chuyển thành doanh nghiệp nào?

Thuế TP.Hà Nội vừa công bố bảng so sánh tổng thể các loại hình doanh nghiệp mà hộ kinh doanh có thể lựa chọn chuyển lên cho phù hợp với thực tế hoạt động.

ẢNH: ĐT

Doanh nghiệp tư nhân :

Loại hình này chỉ do một cá nhân làm chủ; chủ sở hữu chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình; cơ cấu quản lý đơn giản, chủ sở hữu toàn quyền quyết định.

Ưu điểm nổi bật là thành lập đơn giản, quản lý linh hoạt. Tuy nhiên, nhược điểm là khó huy động vốn từ bên ngoài.

Loại hình doanh nghiệp tư nhân phù hợp với hộ kinh doanh giữ quy mô nhỏ, không cần huy động vốn, hoạt động đơn giản, muốn duy trì cơ chế quản lý giống hộ kinh doanh nhưng vẫn có tư cách pháp nhân để giao dịch.

Công ty hợp danh:

Số lượng chủ sở hữu cần ít nhất 2 thành viên hợp danh (có thể có thành viên góp vốn). Về trách nhiệm tài sản, thành viên hợp danh chịu trách nhiệm vô hạn; thành viên góp vốn chịu trách nhiệm hữu hạn. Công ty hợp danh có cơ cấu quản lý chặt chẽ, có hội đồng thành viên hợp danh.

Ưu điểm nổi bật là số lượng các thành viên ít nên việc quản lý hoạt động của công ty không quá phức tạp; kết hợp được chuyên môn của nhiều người. Dù vậy, loại hình doanh nghiệp này cũng hạn chế ở khả năng huy động vốn, phụ thuộc chặt chẽ vào các thành viên hợp danh.

Công ty hợp danh phù hợp với hộ kinh doanh do 2 - 3 cá nhân cùng góp vốn, cùng vận hành, không cần huy động vốn.

Công ty trách nhiệm hữu hạn (1 thành viên hoặc 2 thành viên trở lên):

Với công ty trách nhiệm hữu hạn 1 thành viên, số lượng chủ sở hữu là 1 cá nhân hoặc tổ chức; với công ty trách nhiệm hữu hạn 2 thành viên trở lên, số lượng chủ sở hữu là từ 2 - 50 thành viên.

Loại hình doanh nghiệp này có thể huy động vốn thông qua vay, tín dụng, phát hành trái phiếu, hoặc nhận thêm vốn góp từ thành viên mới.

Bên cạnh ưu điểm là cơ cấu tổ chức gọn nhẹ, đơn giản hơn công ty cổ phần, phù hợp với công ty quy mô vừa và nhỏ, công ty trách nhiệm hữu hạn có nhược điểm là thủ tục chuyển nhượng vốn phức tạp hơn so với công ty cổ phần.

Thuế TP.Hà Nội đánh giá, loại hình này phù hợp với hộ kinh doanh có quy mô từ nhỏ đến vừa, cần huy động vốn và mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Công ty cổ phần:

Số lượng chủ sở hữu tối thiểu phải có 3 cổ đông, không giới hạn tối đa. Công ty cổ phần có cơ cấu quản lý phức tạp hơn, có đại hội đồng cổ đông, hội đồng quản trị, ban kiểm soát hoặc kiểm toán nội bộ.

Ưu điểm nổi bật là khả năng huy động vốn tốt, được phát hành cổ phần, trái phiếu; hoạt động linh hoạt, dễ mở rộng quy mô lớn; cơ cấu quản trị chuyên nghiệp. Dù vậy, loại hình này có cơ cấu quản lý phức tạp, chi phí vận hành và chi phí tuân thủ cao.

Công ty cổ phần phù hợp với hộ kinh doanh muốn mở rộng quy mô lớn, cần huy động vốn lớn, hợp tác với nhiều đối tác và mở rộng quy mô nhanh, tham gia thị trường chuyên nghiệp.

6 bước chuyển từ hộ kinh doanh lên doanh nghiệp

Theo ông Mai Sơn, Phó cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính), sau khi xóa thuế khoán (từ ngày 1.1.2026), các hộ kinh doanh nên chuyển đổi lên doanh nghiệp khi hộ có quy mô doanh thu, lao động và mặt bằng sản xuất, kinh doanh lớn, giao dịch thường xuyên với tổ chức, doanh nghiệp khác.

ẢNH: ĐT

Cạnh đó, hộ kinh doanh cần ký hợp đồng kinh tế, mở rộng tín dụng, xuất nhập khẩu, hoặc đấu thầu - những hoạt động đòi hỏi tư cách pháp nhân; có nhu cầu phát triển thương hiệu; đã có nền tảng sổ sách kế toán, hóa đơn điện tử và quản trị tài chính tương đối ổn định...

6 bước thực hiện thủ tục chuyển đổi từ hộ kinh doanh lên doanh nghiệp được Thuế TP.Hà Nội hướng dẫn như sau:

Chuẩn bị hồ sơ đăng ký thành lập doanh nghiệp theo loại hình lựa chọn.

Nộp hồ sơ tại phòng đăng ký kinh doanh nơi đặt trụ sở chính (khuyến khích nộp trực tuyến trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp ).

Phòng đăng ký kinh doanh kiểm tra và cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp (nếu hồ sơ hợp lệ). Thời gian giải quyết là 5 - 7 ngày kể từ ngày nộp hồ sơ.

Trong 2 ngày làm việc kể từ khi cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp , phòng đăng ký kinh doanh gửi thông tin để chấm dứt hộ kinh doanh .

Đăng bố cáo thành lập doanh nghiệp trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp trong 30 ngày kể từ ngày được cấp giấy chứng nhận.

Thực hiện thủ tục về thuế, khắc dấu và công bố mẫu dấu (nếu có).