Nguồn thu quan trọng nhất của Nga chạm đáy

Dòng tiền từng nuôi sống guồng máy chiến tranh của Điện Kremlin đang cạn dần, trong bối cảnh Mỹ, châu Âu và các đồng minh siết chặt vòng vây qua trừng phạt, thuế quan và chiến dịch chống lại “đội tàu bóng tối” vận chuyển dầu của Nga.

Theo thống kê vừa công bố, doanh thu từ thuế dầu khí của Nga trong tháng 1/2026 chỉ đạt 5,1 tỷ USD, mức thấp nhất kể từ thời kỳ đại dịch. So với cùng kỳ năm ngoái, con số này giảm gần 10 tỷ USD.

Janis Kluge, chuyên gia thuộc Viện Các vấn đề Quốc tế và An ninh Đức, cho rằng cú giảm sâu này là dấu hiệu rõ rệt cho thấy hệ thống tài chính của Nga đang bị bóp nghẹt từng ngày.

Bước ngoặt đến từ tháng 11/2025, khi chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump bất ngờ áp lệnh trừng phạt trực tiếp lên hai tập đoàn năng lượng hàng đầu của Nga là Rosneft và Lukoil. Đòn đánh này khiến bất kỳ tổ chức nào hợp tác với 2 công ty đều có nguy cơ bị cắt khỏi hệ thống ngân hàng Mỹ.

Tiếp nối Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) ngày 21/1/2026 đã chính thức bịt kín kẽ hở pháp lý bằng lệnh cấm nhập khẩu nhiên liệu được tinh chế từ dầu thô Nga ở nước thứ 3. Chủ tịch Ủy ban châu Âub (EC) Ursula von der Leyen thậm chí kêu gọi cấm toàn diện dịch vụ vận chuyển dầu Nga và nhấn mạnh: “Chỉ khi bị dồn đến bước đường cùng về kinh tế, Nga mới chịu ngồi vào bàn đàm phán”.

Từng là phao cứu sinh tài chính cho Nga, Ấn Độ cũng bắt đầu rút lui. Dưới sức ép thương mại từ Mỹ, lượng dầu Nga xuất khẩu sang Ấn Độ đã giảm từ mức đỉnh 2 triệu thùng/ngày hồi tháng 10 xuống còn 1,3 triệu thùng/ngày vào tháng 12.

Chiến dịch kiểm soát "hạm đội bóng tối" cũng khiến Nga thêm lao đao. Khoảng 640 tàu loại này đã bị đưa vào danh sách cấm. Giới mua hàng đòi mức chiết khấu lên đến 25 USD/thùng do rủi ro quá cao, khiến giá dầu Urals của Nga tụt xuống dưới 38 USD/thùng, thấp hơn nhiều so với mức giá trung bình quốc tế của dầu Brent (khoảng 62,5 USD/thùng).

Trước tình thế ngân sách thâm hụt nghiêm trọng, chính phủ Nga buộc phải tìm đến các biện pháp tình thế bao gồm vay từ hệ thống ngân hàng nội địa, đồng thời tăng mạnh các loại thuế. Quốc hội Nga đã thông qua quyết định nâng thuế VAT từ 20% lên 22%, cùng với đó là tăng thuế nhập khẩu đối với ô tô, rượu và thuốc lá - những mặt hàng tiêu dùng vốn nhạy cảm với giá cả.

Dù quỹ dự phòng của Nga vẫn đủ sức cầm cự trong ngắn hạn, nhưng triển vọng kinh tế đang ngày một ảm đạm. Tăng trưởng GDP năm 2026 được dự báo chỉ dao động từ 0,6% đến 0,9%, mức thấp đáng lo ngại.

Kluge nhận định: “Nếu đà suy thoái tài chính này kéo dài thêm 6 tháng đến 1 năm, Điện Kremlin sẽ phải cân nhắc lại chiến lược. Việc duy trì mức độ xung đột hiện tại là vô cùng tốn kém và không thể kéo dài mãi”.

Theo Oilprice