Những con số 'khó tin' khi ông Đường 'bia' hiến kế xây 100.000 căn nhà ở xã hội giá từ 1 tỷ trên nóc tàu điện

Công ty TNHH Thương binh nặng Hòa Bình đã công bố kết quả thử tải mô hình "Đường cao tốc và đường sắt đô thị" tích hợp đa tầng tại Vĩnh Hưng (Hà Nội) vào ngày 11/12/2025.

Đây là mô hình hạ tầng đô thị hoàn toàn mới, lần đầu xuất hiện tại Việt Nam, kết hợp đồng thời đường cao tốc, đường sắt đô thị, không gian thương mại và khu nhà ở xã hội trên cùng một trục kết cấu.

Điểm gây chú ý nhất là việc nhà ở xã hội được đặt ngay phía trên tuyến đường sắt đô thị.

Theo lý giải của Chủ tịch Tập đoàn Hoà Bình Nguyễn Hữu Đường (hay còn gọi Đường bia), nếu công nghệ này được ứng dụng gần như đại trà, Việt Nam có thể “xây hàng triệu căn nhà xã hội mà không phải giải phóng mặt bằng”, bởi toàn bộ kết cấu hạ tầng, giao thông, và nhà ở đều nằm trên cùng một trục.

Tầng 1 bố trí hệ thống cấp, thoát nước mưa.

Tầng 2 phục vụ đường sắt đô thị 2 làn hoặc đường cao tốc 2 làn cùng hệ thống thương mại.

Tầng 3 là hệ thống đường sắt đô thị.

Tầng 4, 5, 6 là nhà ở xã hội, đáp ứng được toàn bộ tiêu chuẩn phòng cháy chữa cháy, và các tiêu chuẩn về độ ồn của Việt Nam, khi phương tiện lưu thông bên dưới, âm thanh đo được chỉ dưới 35 dB, thấp hơn hẳn tiêu chuẩn cho phép vào ban đêm của Việt Nam là dưới 51 dB.

Ông Đường khẳng định đây là mô hình có tốc độ xây dựng nhanh nhất, suất đầu tư thấp nhất và mức độ thân thiện môi trường cao nhất trong các công trình đường cao tốc – đường sắt đô thị trên toàn cầu. Công nghệ này đã được đăng ký sở hữu trí tuệ tại Việt Nam và đang trong quá trình đăng ký tại châu Âu và quốc tế.

Việc kiểm định được thực hiện bởi Trung tâm Khoa học Công nghệ và Tư vấn Đầu tư – Trường Đại học Bách khoa Đà Nẵng, dưới sự chủ trì của Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Lan.

Kết quả thử tải cho thấy, với cấu hình 1 làn đường sắt đô thị và 1 làn xe cơ giới, kết cấu chịu được động đất trên cấp 8, chịu lực va chạm 250 tấn lặp lại 10 lần, trong khi tiêu chuẩn Việt Nam là 180 tấn; độ võng đo được dưới 1 mm, thấp hơn nhiều so với mức 12,5 mm theo quy chuẩn. Ở cấu hình 2 làn đường sắt và 2 làn xe cơ giới, khả năng chịu lực và động đất vẫn giữ nguyên trong khi độ võng chỉ còn 0,5 mm.

Điểm đặc biệt của mô hình là cấu trúc 4 tầng, được thi công – lắp ghép – đổ bê tông – thử tải trong vòng chỉ 10 ngày, với chiều dài 31 m, rộng 21 m và tối đa 50 nhân công.

Công trình có tuổi thọ trên 150 năm, cao hơn đáng kể so với mức 100 năm theo tiêu chuẩn Việt Nam.

Sau kết quả thử tải trên, ông Đường cho biết sẽ gửi văn bản tới Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để đề xuất thí điểm mô hình trên tuyến đường từ Trung tâm Hội nghị Quốc gia đến Láng – Hòa Lạc, dài 32 km với giải phân cách rộng 20 m.

Với mô hình này, doanh nghiệp tính toán có thể xây dựng 3 đến 5 tầng nhà phía trên, tạo ra quỹ căn hộ xã hội từ 60.000 đến 100.000 căn. Theo phương án truyền thống, Hà Nội phải dành 62.000 tỷ đồng cho tuyến này và mất 5-7 năm thi công. Nhưng với mô hình này, thời gian rút ngắn còn khoảng 1 năm, và Nhà nước không phải chi ngân sách, thậm chí còn có thể thu 3.000 tỷ đồng tiền VAT từ việc bán nhà xã hội.

Giá bán dự kiến là 25 triệu đồng/m2, trong đó chi phí xây dựng chỉ khoảng 12 triệu đồng; phần chênh lệch được dùng để bù đắp chi phí thi công tuyến đường. Như vậy căn nhỏ nhất chỉ hơn 1 tỷ đồng.

Trước lo ngại liệu việc đưa hàng chục nghìn cư dân lên trục giao thông có thể gây áp lực lên hạ tầng xã hội, ông Đường khẳng định mô hình đã tích hợp toàn bộ tiện ích học tập, y tế và thương mại trên cùng trục, giúp cư dân giảm tối đa nhu cầu di chuyển.

Nhờ nằm sát đường sắt đô thị, người dân ở nhà xã hội không phải sử dụng phương tiện cá nhân, từ đó giảm ùn tắc và giảm ô nhiễm không khí - một trong những vấn đề nghiêm trọng của Hà Nội.

Theo ông Nguyễn Hữu Đường, nếu áp dụng mô hình này, Hà Nội và TP HCM có thể hoàn thiện toàn bộ đường sắt đô thị trong vòng 3 năm, đồng thời hoàn thành 5.000 km đường cao tốc chuẩn quốc tế. Cách làm không cần giải phóng mặt bằng quy mô lớn có thể giảm hàng triệu tỷ đồng chi phí đầu tư.

“Bốn tầng đường này, theo tôi, chính là bốn con đường vàng cho sự phát triển của đất nước”, ông nói.

Chủ tịch Nguyễn Hữu Đường cho hay, trên thế giới hiện chưa có quốc gia nào xây dựng mô hình tương tự, kể cả Nhật Bản. Sau khi công trình thử nghiệm được giới thiệu, công ty dự kiến mời các đại sứ quán tới tham quan và sẵn sàng chuyển giao công nghệ nếu có nhu cầu.

Trước đó, ngày 4/3/2025, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã chủ trì cuộc làm việc với Công ty Hoà Bình, các chuyên gia khoa học, Bộ Xây dựng, Bộ KH&CN về xây dựng cao tốc cầu cạn, đường sắt đô thị trên cao bằng công nghệ cầu bản rỗng trên cọc bê tông cường độ cao (PRC) V+.

Theo báo cáo của Công ty Hoà Bình, công nghệ cầu bản trên cọc PRC V+ sử dụng cọc bê tông ly tâm dự ứng lực và tấm panel bản rỗng có sườn dự ứng lực để xây dựng đường cao tốc cầu cạn trên cao, đường sắt đô thị trên cao thay thế cho công nghệ xây dựng cao tốc cầu cạn theo công nghệ đúc cọc, dầm bê tông tại chỗ, tốn nhiều chi phí, thời gian hơn.

Với công nghệ mới, các cấu kiện bê tông để xây cao tốc cầu cạn, đường sắt đô thị trên cao được chuẩn hóa, đúc sẵn, sản xuất đồng loạt tại các nhà máy, không phải tiến hành đổ bê tông cọc, dầm trực tiếp trên công trường, vì thế thi công nhanh hơn, chất lượng dầm, cọc bảo đảm. Đặc biệt, do cấu kiện bê tông được sản xuất đồng loạt trong nhà máy nên rất tiết kiệm.