Phát triển quá mức khiến “thiên đường” Bali ngập trong rác và lũ

Tại khu vực phía Nam đảo Bali, nơi từng là ruộng lúa và rừng dừa xanh ngát, giờ đây chỉ còn lại những bãi bê tông và khu nghỉ dưỡng mọc san sát. Mưa lớn trút xuống hôm 9/9 và 10/9 đã khiến đất không còn khả năng thấm nước, tạo nên dòng lũ cuồn cuộn cuốn trôi hàng trăm ngôi nhà ven sông.

Chị Ruth Deidree Boelan, người dân Bali, cho biết chị vẫn chưa hết bàng hoàng khi mất cả cha mẹ và em trai trong dòng nước dữ: “Tôi vẫn chưa tin nổi. Cả gia đình tôi bị lũ cuốn trôi, ngôi nhà cũng biến mất. Mọi thứ giờ chỉ còn là ký ức”.

Cách đó không xa, ông I Wayan Dibawa nhớ lại khoảnh khắc kinh hoàng giữa đêm: “Tôi tỉnh dậy lúc nửa đêm, nước mới 20-30 cm, chỉ vài phút sau đã dâng hơn 2 m. Mọi thứ diễn ra quá nhanh”.

Chính quyền Bali xác nhận lượng mưa hôm đó đạt mức kỷ lục trong 10 năm. Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng mưa lớn chỉ là một phần nguyên nhân. Việc san lấp ruộng, xây dựng tự phát và hệ thống thoát nước yếu kém đã khiến hòn đảo dễ tổn thương hơn bao giờ hết.

Thống đốc Bali, ông Wayan Koster, cho biết: “Nguyên nhân chính là mưa cực lớn. Tuy nhiên, nếu vi phạm quy định xây dựng, chính quyền sẽ xử lý nghiêm, không cấp phép mới".

Cơ quan Giảm nhẹ Thiên tai Bali cho biết các bản đồ cảnh báo sớm đang được cập nhật liên tục. Ông I Gede Agung Teja Bhusana Yadnya, Giám đốc cơ quan này, nói: “Chúng tôi đang xác định các điểm xung yếu dọc sông để cảnh báo sớm, giảm thiểu thiệt hại khi mưa lớn xảy ra”.

Với các tổ chức môi trường, thảm họa này là hệ quả tất yếu của “cơn sốt du lịch” đã biến Bali thành đại công trường. Ông Made Krisna Dinata, Giám đốc tổ chức phi chính phủ WALHI Bali, cho biết: “Lũ lụt không chỉ do mưa cực đoan, mà còn bởi chuyển đổi đất tràn lan. Khi phía Nam quá tải du khách, giờ người ta lại muốn đổ lên phía Bắc - điều đó chỉ lặp lại sai lầm cũ”.

Một vấn đề khác không kém phần nhức nhối là rác thải. Mỗi ngày Bali thải ra hơn 4.000 tấn rác, nhưng chỉ một nửa được xử lý. Giáo sư I Gede Hendrawan, Đại học Udayana, cảnh báo: “Hệ thống quản lý rác hiện nay rất kém. Nếu không khắc phục sớm, khi mùa mưa tới đỉnh điểm vào tháng 12 và 1, thảm họa lớn hơn có thể xảy ra”.

Những đống gạch vụn, những dòng sông ngập rác - tất cả đang nhắc nhở Bali rằng thiên nhiên không thể mãi chịu đựng. Phát triển du lịch bền vững, kiểm soát xây dựng và xử lý rác hiệu quả là con đường duy nhất để “hòn đảo thiên đường” tránh thêm một thảm họa tương tự.