Hãng tin CNN cho hay 20 năm trước, Amazon từng phải giải thích cho cả thế giới hiểu "điện toán đám mây" là gì. Giờ đây, họ đang lặp lại lịch sử với AI bằng một ngân sách khổng lồ đủ để khiến bất kỳ quốc gia số nào cũng phải kiêng dè.
Xin được nhắc rằng tổng nhân sự trực tiếp của tập đoàn này vào khoảng 1,5-1,6 triệu người, nếu tính thêm cả những lao động được hưởng lợi gián tiếp từ hệ sinh thái Amazon như nhân lực thời vụ, đối tác... thì con số thực tế có thể lớn hơn rất nhiều.
Cỗ máy tiêu tiền "khủng khiếp" hơn cả một quốc gia
Nếu bạn vừa đặt một ly Starbucks qua app, lướt Pinterest hay "cày" phim trên Netflix, bạn đang gián tiếp sử dụng dịch vụ của Matt Garman. Với tư cách là CEO của AWS (Amazon Web Services), vốn là cánh tay phải hái ra tiền của Amazon, ông Garman đang nắm trong tay quyền quyết định cách vận hành hạ tầng internet toàn cầu. Thế nhưng nhiệm vụ quan trọng nhất của ông lúc này không chỉ là giữ cho internet hoạt động, mà là định hình tương lai của trí tuệ nhân tạo (AI).
Ít ai biết rằng, chiến lược kinh doanh của AWS thuở sơ khai được viết bởi chính Garman khi ông còn là một thực tập sinh. Gia nhập Amazon chính thức vào năm 2006, ông là giám đốc sản phẩm đầu tiên của AWS, giúp các doanh nghiệp chuyển mình lên môi trường web.
Sau gần hai thập kỷ, AWS đã trở thành "xương sống" của thế giới số. Năm ngoái, phân khúc này mang về cho Amazon 128,7 tỷ USD doanh thu. Tầm quan trọng của AWS lớn đến mức, mỗi khi hệ thống này gặp sự cố, một phần xã hội gần như ngừng hoạt động. Thế nhưng, sự trỗi dậy đột ngột của AI tạo sinh đã buộc "gã khổng lồ" này phải thay đổi tư duy một cách quyết liệt.
Thị trường đang chứng kiến một cuộc chạy đua vũ trang thực sự về hạ tầng. Amazon dự kiến chi tới 200 tỷ USD cho chi phí vốn (CapEx) trong năm nay, chủ yếu đổ dồn vào cơ sở hạ tầng AI. Con số này cao hơn 50 tỷ USD so với dự báo của các nhà phân tích và vượt xa mức 131,8 tỷ USD mà họ đã chi cho thiết bị, bất động sản vào năm 2025.
Các chuyên gia tại Gartner thậm chí đã dùng thuật ngữ "quốc gia số" (digital nation states) để mô tả Amazon, bởi công ty kiểm soát lượng tài nguyên về đất đai, năng lượng, nguồn nước và nhân lực ở quy mô tương đương với các quốc gia thực thụ.
Ông Matt Garman khẳng định nguồn lực khổng lồ này chỉ tập trung vào hai thứ: Trung tâm dữ liệu và máy chủ.
Dù Phố Wall đang lo ngại về một "bong bóng AI", Garman vẫn bày tỏ sự lạc quan tuyệt đối. Theo khảo sát từ 150 lãnh đạo công nghệ cấp cao mà ông tham gia gần đây, 90% khẳng định họ đã thấy hoặc kỳ vọng thấy lợi nhuận thực tế từ đầu tư AI trong vòng 6 tháng tới.
Tuy nhiên thành công nào cũng phải có thách thức. Mặc dù vẫn là nhà cung cấp đám mây lớn nhất thế giới, vị thế của Amazon đang bị lung lay bởi sự bám đuổi sát sao từ Microsoft và Google. Dữ liệu từ Gartner cho thấy thị phần của Amazon đã giảm từ 39% năm 2023 xuống còn 37,7% vào năm 2024.
Để phản công, Amazon không chỉ rót hàng tỷ USD vào các "ông lớn" như OpenAI hay Anthropic mà còn đặt cược vào nền tảng Bedrock. Hiện có hơn 100.000 công ty đang sử dụng Bedrock để xây dựng các ứng dụng và đại lý AI (AI agents) của riêng họ. Chiến lược của Amazon rất rõ ràng: Biến AI trở nên dễ tiếp cận và bình dân hóa, giống như cách họ đã làm với lưu trữ dữ liệu 20 năm trước.
Để thích nghi với kỷ nguyên mới, Amazon đã thực hiện những bước đi đầy tranh cãi, bao gồm việc cắt giảm khoảng 30.000 nhân sự qua hai đợt sa thải lớn. Theo Garman, việc tinh gọn bộ máy giúp các hoạt động hàng ngày diễn ra nhanh hơn.
AI đang thay đổi hoàn toàn cách AWS vận hành nội bộ, từ lập kế hoạch chuỗi cung ứng đến phát triển phần mềm. Những dự án trước đây mất từ 2 đến 3 năm giờ đây có thể hoàn thành trong vài tháng với các nhóm nhỏ nhờ sự hỗ trợ của các công cụ lập trình AI. Garman cho biết các đội ngũ tại AWS hiện đang xây dựng sản phẩm với tốc độ chưa từng thấy trong nhiều năm qua.
"Nhiều người sẽ phải suy nghĩ về cách họ làm việc theo một hướng hoàn toàn khác", Garman chia sẻ.
Với Amazon, AI không phải là một xu hướng nhất thời, mà là một cuộc đặt cược sinh tử để duy trì ngôi vương trong 10 năm tới, bất kể công nghệ này có tiếp tục tiến hóa hay dừng lại.
*Nguồn: CNN