Trước khi mất 8 bảo vật, bảo tàng Louvre từng khiến thế giới rúng động vì bị trộm Mona Lisa theo cách ít ai ngờ

Mới đây, 8 món bảo vật quý giá biến mất khỏi bảo tàng Louvre (Paris , Pháp) trong vụ trộm xảy ra rạng sáng 19/10, khi một nhóm đối tượng đột nhập vào khu trưng bày trang sức cổ thuộc phòng Galerie d’Apollon đã khiến dư luận thế giới không khỏi xôn xao. Vụ việc khiến nhiều người nhớ lại phi vụ trộm cắp táo tợn nhất thế kỷ 20 - khi kiệt tác Mona Lisa từng bị trộm cũng ngay giữa lòng Louvre, mở ra một trong những cuộc điều tra tung tích tác phẩm nghệ thuật bị đánh cắp nổi tiếng nhất lịch sử nhân loại.

Vụ trộm bức Mona Lisa của Leonardo da Vinci năm 1911 từng được mệnh danh là “vụ trộm nghệ thuật của thế kỷ”. Tuy nhiên, kế hoạch của tên trộm lại khá đơn giản. Vào tối Chủ Nhật, ngày 20/8/1911, một người đàn ông nhỏ nhắn, ria mép, lẻn vào Bảo tàng Louvre ở Paris và đi tới phòng Salon Carré, nơi bức tranh được trưng bày cùng nhiều tác phẩm nổi tiếng khác.

Ảnh: Getty Images / DEA / A. DAGLI ORTI

Do bảo vệ lỏng lẻo, tên trộm dễ dàng trốn trong một khoang lưu trữ qua đêm. Sáng hôm sau, khi Louvre chưa mở cửa, y khoác chiếc tạp dề trắng giống nhân viên bảo tàng, tiếp cận bức tranh và tháo bức Mona Lisa ra khỏi khung kính bảo vệ.

Kế hoạch suôn sẻ duy nhất gặp trắc trở khi hắn tìm cách ra sân trong và phát hiện cửa bị khóa. Đặt bức tranh bọc trong tấm vải trắng xuống sàn, hắn cố tháo núm cửa nhưng không thành công cho tới khi một thợ ống nước của Louvre xuất hiện. Nhầm tưởng tên trộm là đồng nghiệp bị kẹt, người thợ giúp mở cửa và chỉ vài phút sau, tên trộm bước ra ngoài với bức tranh quý giá dưới tạp dề.

Trong hơn một ngày, nhân viên Louvre không hề hay biết Mona Lisa đã bị đánh cắp. Chỉ tới trưa thứ Ba, một họa sĩ tham quan yêu cầu bảo vệ kiểm tra bức tranh , và khi không tìm thấy, Louvre mới gọi cảnh sát. Cùng ngày, nhân viên bảo tàng thông báo: “Mona Lisa đã biến mất. Chúng tôi chưa biết ai đã thực hiện vụ việc này.”

Tin tức về vụ trộm gây xôn xao công chúng Pháp. Tạp chí L’Illustration thốt lên: “Tên tội phạm táo tợn nào, kẻ sưu tầm điên rồ nào, kẻ say mê nào đã thực hiện vụ trộm cắp này?” Hàng loạt thám tử được điều tới, dấu vân tay được lấy, người qua đường và hành khách kiểm tra tại các chốt và “tấm poster truy nã” của nụ cười bí ẩn Mona Lisa được phát hành. Khi Louvre mở cửa lại sau một tuần, hàng nghìn người tới chiêm ngưỡng bức tường trống nơi bức tranh từng treo.

Cuộc điều tra ban đầu ít thu được manh mối. Một nghi phạm nổi bật là Guillaume Apollinaire, nhà thơ avant-garde từng đề nghị đốt Louvre. Tháng 9/1911, Apollinaire bị bắt liên quan đến vụ trộm hai tượng cổ, do thư ký của ông lấy cắp. Trong lúc thẩm vấn, ông implicate người bạn Pablo Picasso, khi đó 29 tuổi, đã mua các tượng cổ và dùng làm mẫu trong tranh. Cả hai sau đó được minh oan do thiếu bằng chứng.

Ảnh: GSI/aylerein

Thực tế, bức tranh vẫn ở Pháp. Từ ngày bị đánh cắp, nó được cất giữ trong căn hộ nhỏ ở ngoại ô Paris bởi Vincenzo Peruggia, một thợ mộc người Ý từng làm tại Louvre, tham gia chế tạo khung bảo vệ Mona Lisa. Peruggia giấu bức tranh trong một chiếc rương gỗ có đáy giả suốt hai năm, thường ngắm nhìn “kho báu” mỗi tối.

Cuối cùng, tháng 12/1913, Peruggia gửi thư tới nhà buôn nghệ thuật Florence, Alfredo Geri, đề nghị trả lại bức tranh cho Italy. Sau khi xác thực, các nhà chức trách lập tức bắt Peruggia ngày 11/12/1913. Mona Lisa được trở lại Louvre vào tháng 1/1914. Peruggia bị tuyên án 1 năm 15 ngày nhưng chỉ thụ án 7 tháng, sau đó tham gia quân đội Ý trong Thế chiến I và qua đời năm 1925.

Vụ trộm táo bạo của Peruggia chỉ làm Mona Lisa nổi tiếng hơn bao giờ hết. Trong hai ngày đầu tiên sau khi trở lại Louvre, ít nhất 120.000 người tới chiêm ngưỡng. Từ đó, bức tranh trở thành biểu tượng nghệ thuật đại chúng, xuất hiện trong tranh biếm họa, quảng cáo, bưu thiếp và văn hóa đại chúng.

Ngày nay, Mona Lisa vẫn treo tại Louvre, trong hộp kiểm soát nhiệt độ, bảo vệ bằng kính chống đạn và thu hút khoảng 8 triệu lượt khách mỗi năm.

Nguồn: History