'Cần có lộ trình cụ thể để bỏ cơ chế phân bổ room tín dụng'

Tại phiên thảo luận tại hội trường sáng 3/12, Đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Việt Nga đề nghị Ngân hàng Nhà nước xây dựng lộ trình cụ thể, tiến tới bỏ hạn mức tăng trưởng tín dụng.

Theo đại biểu, cơ chế "quota tín dụng" giảm nhưng chưa rõ lộ trình "bỏ hẳn". Nghị quyết 62/2022/QH15 đã yêu cầu rất rõ: Nghiên cứu hạn chế và tiến tới xóa bỏ cơ chế điều hành phân bổ chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng cho từng tổ chức tín dụng. Báo cáo của Chính phủ cho thấy, Ngân hàng Nhà nước đã có điều chỉnh: tiêu chí giao hạn mức minh bạch hơn, phân loại tổ chức tín dụng theo mức độ an toàn, một số tổ chức được chủ động hơn trong kiểm soát tăng trưởng tín dụng. Đây là những bước đi tích cực.

Tuy nhiên, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga cho rằng, thực tế cho thấy cơ chế "quota tín dụng" vẫn đang được duy trì, với việc giao và điều chỉnh chỉ tiêu cụ thể cho từng tổ chức tín dụng. Báo cáo thiên về mô tả cách làm hiện nay, nhưng chưa thể hiện rõ lộ trình xóa bỏ hẳn cơ chế này, chưa lý giải đầy đủ vì sao sau nhiều năm, yêu cầu "tiến tới bỏ quota" vẫn chưa có mốc thời gian và giải pháp cụ thể kèm theo.

Từ các vấn đề trên, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga đề xuất Ngân hàng Nhà nước cần xây dựng và báo cáo Quốc hội một lộ trình cụ thể để giảm dần và tiến tới bỏ hẳn cơ chế phân bổ chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng mang tính hành chính. Trong thời gian chưa bỏ được hoàn toàn, việc giao chỉ tiêu tín dụng cần được thực hiện ổn định, hạn chế điều chỉnh giữa năm, và mở rộng số lượng tổ chức tín dụng được tự chủ kiểm soát tăng trưởng tín dụng trong "khung an toàn" đã định.

Cơ chế giao chỉ tiêu tín dụng (room tín dụng ) đã được Ngân hàng Nhà nước duy trì suốt hơn chục năm qua, là công cụ để cơ quan này kiểm soát chất lượng và quy mô dư nợ cho vay của các ngân hàng , cũng như phục vụ các mục tiêu kinh tế vĩ mô khác như lãi suất, cung tiền và lạm phát.

Sau thời gian dài đóng góp quan trọng vào hoạt động điều hành của Ngân hàng Nhà nước, cơ chế phân bổ room tín dụng đã bộc lộ nhiều hạn chế; nhất là khi nhu cầu vốn phục vụ tăng trưởng nền kinh tế ngày càng tăng và phần lớn các ngân hàng đã hoàn tất việc tuân thủ các tiêu chuẩn theo Basel II và Basel III theo chuẩn mực quốc tế, tạo điều kiện để ngành ngân hàng vận hành theo hướng linh hoạt hơn.

Hồi tháng 8, Thủ tướng cũng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước sớm xây dựng lộ trình và thí điểm bỏ giao chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng từ 2026. Trong đó, cơ quan quản lý cần đưa ra tiêu chuẩn, tiêu chí cho các ngân hàng tuân thủ tỷ lệ an toàn và chỉ số chất lượng tín dụng. Ngân hàng Nhà nước sẽ giám sát và hậu kiểm, không để xảy ra rủi ro hệ thống.