Chính thức đề xuất gỡ 'điểm nghẽn' hoàn thuế giá trị gia tăng

Ngày 26.11, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã thay mặt Chính phủ, thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ ký Tờ trình số 1090/TTr-CP báo cáo Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội về dự án luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của luật Thuế giá trị gia tăng .

Thông tin tới báo chí về nội dung chính tại dự luật, Bộ Tài chính cho biết, dự thảo luật đã nêu rõ quy định không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng nhưng được khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào đối với sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường mua bán ở khâu thương mại.

ẢNH: NGỌC THẮNG

Với quy định này, doanh nghiệp không phải trả thuế giá trị gia tăng 5% đầu vào đối với hàng hóa là các sản phẩm nông nghiệp mua bán ở khâu thương mại, khắc phục tình trạng số thuế giá trị gia tăng thu rồi lại hoàn thuế cho những mặt hàng mà phần lớn sản lượng sản xuất ra được dành để xuất khẩu (như cá da trơn, hồ tiêu, cà phê…), giúp giảm áp lực tài chính, tăng hiệu quả kinh doanh cho doanh nghiệp.

Cạnh đó, sửa đổi quy định về chính sách thuế giá trị gia tăng áp dụng đối với sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường được sử dụng làm thức ăn chăn nuôi để thực hiện theo quy định của pháp luật về thức ăn chăn nuôi.

"Với việc sửa đổi quy định này, cơ sở sản xuất kinh doanh thức ăn chăn nuôi không phải trả thuế giá trị gia tăng 5% nêu trên. Doanh nghiệp sẽ giảm được chi phí sản xuất, từ đó tăng khả năng cạnh tranh với sản phẩm thức ăn chăn nuôi nhập khẩu", Bộ Tài chính cho biết.

Dự luật cũng bỏ quy định về điều kiện hoàn thuế giá trị gia tăng là người mua chỉ được hoàn thuế khi người bán đã kê khai, nộp thuế. Quy định này sẽ góp phần rút ngắn thời gian hoàn thuế, việc hoàn thuế đối với cơ sở xuất khẩu được thực hiện theo quy định mà không phải chờ, xác định được là người bán đã kê khai, nộp thuế.

Ứng vốn để nộp thuế trước đợi hoàn sau hàng nghìn tỉ

Luật Thuế giá trị gia tăng có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1.7. Tuy nhiên, quá trình thực hiện, Chính phủ, Bộ Tài chính nhận được kiến nghị của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp phản ánh vướng mắc về chính sách thuế giá trị gia tăng, đặc biệt là đối với lĩnh vực nông nghiệp, thức ăn chăn nuôi, điều kiện hoàn thuế.

Cụ thể, doanh nghiệp phải trả thuế giá trị gia tăng 5% đầu vào đối với hàng hóa là các sản phẩm nông nghiệp mua bán ở khâu thương mại.

Số thuế giá trị gia tăng thu rồi lại hoàn thuế cho những mặt hàng mà phần lớn sản lượng sản xuất ra được dành để xuất khẩu (như cá da trơn, hồ tiêu, cà phê…) dẫn đến lãng phí thời gian, đọng vốn của doanh nghiệp. Trong khi đó, các tổ chức tín dụng không giải ngân phần thuế này khi cấp vốn lưu động, gây áp lực tài chính.

ẢNH: ĐAN THANH

Theo số liệu ước tính của một số ngành trong lĩnh vực nông nghiệp, số thuế giá trị gia tăng 5% mà các doanh nghiệp phải nộp trong 6 tháng cuối năm như sau: Hiệp hội Cà phê - Ca cao Việt Nam khoảng 5.000 tỉ đồng, Hiệp hội Lương thực Việt Nam khoảng 2.016 tỉ đồng, Hiệp hội Hồ tiêu và cây gia vị Việt Nam khoảng 2.162 tỉ đồng (số thuế thu lại hoàn cho doanh nghiệp xuất khẩu gây khó khăn cho doanh nghiệp khi phải ứng vốn để nộp thuế).

Cạnh đó, quy định pháp luật hiện hành dẫn đến có sự phân biệt đối xử giữa nông sản, thủy sản sản xuất trong nước và nông sản, thủy sản nhập khẩu do nông sản, thủy sản nhập khẩu không chịu thuế giá trị gia tăng khi nhập khẩu vào Việt Nam.

Do thức ăn chăn nuôi thuộc đối tượng không chịu thuế nên không được khấu trừ, không được hoàn thuế giá trị gia tăng đầu vào, dẫn đến doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi bị tăng chi phí, tăng giá bán. Ngoài ra, quy định này chưa đảm bảo công bằng, có thể làm giảm khả năng cạnh tranh với sản phẩm thức ăn chăn nuôi nhập khẩu khi thức ăn chăn nuôi nhập khẩu không chịu thuế giá trị gia tăng.

Bộ Tài chính cũng đề cập khía cạnh, hiện hành quy định người mua chỉ được hoàn thuế khi người bán đã kê khai, nộp thuế. Điều này dẫn đến thực tế, các doanh nghiệp khi xuất khẩu được hoàn thuế giá trị gia tăng đầu vào nhưng lại bị chậm do phải chờ xác định người bán hàng cho mình đã kê khai, nộp thuế hay chưa.

Trong khi đó, doanh nghiệp đề nghị hoàn thuế không có công cụ pháp lý hay kỹ thuật để kiểm tra tình trạng tuân thủ thuế của người bán tại thời điểm lập hồ sơ hoàn thuế...