Đề xuất 'nắn' đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam qua Ninh Bình

Theo thông tin từ Ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội chuyển đến Bộ Xây dựng mới đây, cử tri tỉnh Ninh Bình đề nghị cơ quan chức năng xem xét điều chỉnh hướng tuyến dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đoạn qua phường Trường Thi dịch chuyển về phía Tây khoảng 300m so với thiết kế ban đầu. Việc điều chỉnh vừa không gây ảnh hưởng đến đất tôn giáo của Nhà thờ Giáo xứ Trình Xuyên cũng như Đình và Chùa thôn Trình Xuyên Thượng, vừa giảm thiểu phạm vi giải tỏa khi chỉ ảnh hưởng đến khoảng 120 hộ dân trên địa bàn.

Phản hồi kiến nghị của cử tri tỉnh Ninh Bình, Bộ Xây dựng cho biết hiện tại Ban Quản lý dự án Thăng Long (QLDA) đang trong quá trình thực hiện các thủ tục lựa chọn tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi cho dự án.

Tiếp thu ý kiến phản ánh từ thực tiễn, Bộ Xây dựng cam kết sau khi lựa chọn được đơn vị tư vấn, Bộ sẽ yêu cầu chủ đầu tư chỉ đạo tư vấn khảo sát thực địa nghiêm túc. Quá trình lập báo cáo nghiên cứu khả thi phải nghiên cứu kỹ lưỡng địa hình, địa vật tại khu vực dự án đi qua.

Mục tiêu cao nhất là đảm bảo hướng tuyến được tối ưu hóa, hạn chế đến mức thấp nhất những ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống dân sinh, cũng như bảo tồn các khu di tích lịch sử và công trình tâm linh. Phương án thiết kế cũng cần đáp ứng yêu cầu kết nối giao thông khu vực với tuyến đường sắt để khai thác đồng bộ, phát huy hiệu quả đầu tư và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Liên quan đến tiến độ triển khai dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, Bộ Xây dựng cho biết, để đẩy nhanh tiến độ, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 265/2025/QH15 (ngày 11/12/2025) bổ sung chính sách đặc thù. Theo đó, nội dung bồi thường, hỗ trợ, tái định cư của dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam được phép tách thành các dự án độc lập, với nguồn vốn bố trí từ ngân sách trung ương và địa phương. Các hạng mục này không phải lập chủ trương đầu tư lại, và Chính phủ sẽ có hướng dẫn chi tiết căn cứ vào tình hình thực tế.

Hiện tại, Ban QLDA Thăng Long đang phối hợp chặt chẽ với các địa phương và Tập đoàn Điện lực Việt Nam để bồi thường, tái định cư , đồng thời tiến hành lựa chọn tư vấn cho các gói thầu quan trọng như rà phá bom mìn và đánh giá tác động môi trường.

Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam có chiều dài hơn 1.540 km, điểm đầu tại ga Ngọc Hồi (Hà Nội), điểm cuối tại ga Thủ Thiêm (TPHCM), đi qua 15 tỉnh, thành phố sau sắp xếp đơn vị hành chính. Tuyến được đầu tư mới hoàn toàn với đường đôi khổ 1.435 mm, tốc độ thiết kế trên 300 km/h. Tổng mức đầu tư dự tính của dự án khoảng hơn 1,7 triệu tỷ đồng.