Hơn 120 ngày thử nghiệm, 'sản vật tỷ USD' của Việt Nam gây bất ngờ lớn tại Cuba

Một mô hình nuôi tôm thâm canh công nghệ cao của Việt Nam đã mang lại hiệu quả rõ rệt tại tỉnh Camagüey, trở thành điểm sáng mới của ngành thủy sản Cuba trong bối cảnh quốc gia này đối mặt nhiều khó khăn về nguồn lực và biến động kinh tế. Thành công bước đầu không chỉ nâng cao năng suất mà còn đặt nền móng để Cuba thúc đẩy sản xuất nông nghiệp công nghệ cao trong tương lai.

Theo thông tin từ phía Cuba, ngay trong chu kỳ sản xuất đầu tiên năm 2024, 5 hồ nuôi thí điểm tại Santa Cruz del Sur đã thu hoạch 20 tấn tôm sau 121 ngày, đạt năng suất 4 tấn/ha – mức được đánh giá rất tích cực so với mặt bằng chung của Cuba hiện nay. Trong suốt quá trình triển khai, đoàn chuyên gia Việt Nam gồm 4 kỹ sư giàu kinh nghiệm đã trực tiếp hỗ trợ kỹ thuật cho phía bạn.

Trên đà thành công, hai bên đang mở rộng mô hình lên quy mô 10 ha tại Camagüey, kỳ vọng sản lượng có thể đạt 45 tấn trong nửa cuối năm 2025. Nổi bật nhất trong dự án chính là việc Cuba áp dụng toàn bộ công nghệ nuôi tôm tiên tiến của Việt Nam, bao gồm hệ thống sục khí, lọc nước, quy trình chăm sóc và thức ăn chất lượng cao.

Ông Miguel Antonio Manso Díaz, Trưởng bộ phận sản xuất thuộc đơn vị Cultisur, cho biết chu kỳ sản xuất thứ hai đã bắt đầu từ cuối tháng 4, với mật độ thả 100 con/m² và mục tiêu năng suất 900–1.000 kg/ha. “Chúng tôi đã chuẩn bị 10/30 hồ nuôi, với sự hỗ trợ kỹ thuật chặt chẽ để tối ưu điều kiện ao nuôi”, ông cho biết.

Không chỉ ở Camagüey, mô hình hợp tác còn đang được nhân rộng sang các tỉnh trọng điểm như Villa Clara và Pinar del Río. Việc mở rộng này được đánh giá là mang lại tác động thiết thực đối với Cuba trong bối cảnh quốc gia này nỗ lực vượt qua những hạn chế về nguồn cung và ảnh hưởng của cấm vận kéo dài.

Các chuyên gia nhận định, ngoài việc tăng năng suất, dự án còn tạo cơ hội chuyển giao công nghệ toàn diện, giúp Cuba tiếp cận các mô hình nuôi trồng bền vững, hiện đại và nâng cao năng lực quản lý sản xuất. Ban đầu, dự án gặp không ít thách thức về ngôn ngữ và khoảng cách địa lý, song khó khăn lớn nhất hiện nay là việc nhân rộng mô hình trong điều kiện hạn chế về cơ sở vật chất và vốn đầu tư.

Trong suốt thời gian triển khai, các chuyên gia hai nước làm việc sát cánh như một nhóm thống nhất. Họ cùng sinh hoạt tại trang trại, trực tiếp đào tạo kỹ thuật viên Cuba, nhiều đêm thức trắng để hiệu chỉnh hệ thống và thử nghiệm công thức thức ăn mới.

Dự án không chỉ hỗ trợ Cuba cải thiện an ninh lương thực mà còn mở ra tiềm năng thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, đồng thời hứa hẹn tạo thêm nhiều việc làm cho lao động địa phương.

Trong khi đó tại Việt Nam, ngành nuôi tôm tiếp tục là một trong những lĩnh vực mũi nhọn của thủy sản. Năm 2024, tổng diện tích nuôi tôm nước lợ đạt hơn 749.000 ha, sản lượng 1,29 triệu tấn, tăng 15% so với cùng kỳ. Hoạt động xuất khẩu cũng ghi nhận tín hiệu tích cực.

Tháng 10/2025, kim ngạch xuất khẩu tôm đạt 498 triệu USD – mức cao nhất từ đầu năm, tăng 26% so với cùng kỳ. Tính chung 10 tháng năm 2025, ngành tôm đạt 3,9 tỷ USD , tăng 22% so với cùng kỳ 2024. Đây là kết quả đáng khích lệ, đặc biệt khi thị trường vẫn tồn tại nhiều yếu tố bất ổn liên quan đến chính sách thương mại, thuế quan và biến động chi phí logistics. Thị trường châu Á tiếp tục là động lực tăng trưởng chính, với Trung Quốc và Hồng Kông đạt 1,1 tỷ USD trong 10 tháng, tăng tới 64%.

Các doanh nghiệp Việt Nam được hưởng lợi từ nhu cầu cao đối với tôm sống, tươi và đông lạnh, giúp duy trì nhịp sản xuất ổn định. Đây cũng là nền tảng để ngành tôm bước vào mùa cao điểm cuối năm với kỳ vọng giữ vững đà tăng trưởng.

Năm 2025, Việt Nam đặt mục tiêu diện tích nuôi tôm đạt 750.000 ha, sản lượng tôm các loại từ 1,3 đến 1,4 triệu tấn (trong đó, tôm thẻ chân trắng trên 1 triệu tấn) và kim ngạch xuất khẩu từ 4 - 4,3 tỷ USD .