"Nhiều doanh nghiệp nắm trong tay hàng nghìn tỷ đồng nhưng không thể tăng trưởng"

Sáng 21/7, Báo Tiền phong tổ chức Hội thảo "Tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước: Từ sắp xếp nguồn lực đến dẫn dắt tăng trưởng". Tại sự kiện, ông Bùi Khắc Hiền - Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - tài chính, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ ra những bất cập trong cơ chế quản lý vốn và tài sản nhà nước tại doanh nghiệp.

Theo ông, hiện tồn tại một nghịch lý khi Nhà nước giao vốn và tài sản cho doanh nghiệp nhưng lại chưa thực sự trao quyền để doanh nghiệp chủ động khai thác các nguồn lực này.

Đơn cử như đất đai hoặc hạ tầng được giao nhưng doanh nghiệp có được coi đây là tài sản để thế chấp, huy động vốn hay phục vụ hoạt động kinh doanh hay không vẫn là vấn đề cần được làm rõ.

"Nhiều doanh nghiệp nắm trong tay hàng nghìn tỷ đồng nhưng không thể tăng trưởng vì họ không có quyền tự quyết, không được xoay xở trên những đồng vốn và tài sản đó” , ông nói.

Theo ông Hiền, không thể quy toàn bộ trách nhiệm về kết quả tăng trưởng cho doanh nghiệp nếu cơ chế quản lý vẫn đang hạn chế quyền chủ động của họ.

"Chúng ta không thể ngồi nói với nhau về việc doanh nghiệp không tăng trưởng rồi đổ lỗi hoàn toàn cho họ, trong khi cách quản lý và quản trị của chúng ta đang bó buộc họ. Nếu coi đất đai, cơ sở hạ tầng là vốn thì phải cho họ quyền kinh doanh, còn nếu chỉ cho vận hành thì không thể tính đó là vốn để bắt họ tăng trưởng” , ông Hiền cho biết.

Ở góc độ cơ quan quản lý, ông Hiền cho biết Bộ Nông nghiệp và Môi trường hiện quản lý 13 doanh nghiệp và đang tập trung thực hiện việc sắp xếp, chuyển giao theo các nghị quyết của Trung ương. Đồng thời, ông cho rằng cần làm rõ vai trò của các bộ, ngành trong mô hình quản lý doanh nghiệp nhà nước , cụ thể là các cơ quan này sẽ thực hiện đầy đủ quyền của chủ sở hữu hay chỉ tham gia xây dựng kế hoạch.

Về định hướng tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước , ông Hiền cho rằng trọng tâm cần là nâng cao năng lực quản trị thay vì chỉ đặt mục tiêu cổ phần hóa.

"Tái cơ cấu DNNN quan trọng nhất phải xác định được mục tiêu ưu tiên là cổ phần hóa, bán doanh nghiệp hay là quản trị; nếu trả lời được câu hỏi quản trị để hiệu quả thì mới sát được yếu tố cốt lõi của bản chất vấn đề" , ông Hiền nói.

Theo ông, nếu chỉ đặt ra tiêu chí cứng là phải cổ phần hóa và đưa doanh nghiệp ra thị trường mà không tạo được năng lực quản trị tương xứng thì mục tiêu tái cơ cấu sẽ khó đạt được. Hiện nay, Nhà nước đã chuyển trọng tâm sang quản trị, đồng thời tập trung nâng cao vai trò của SCIC như một quỹ quản lý chuyên nghiệp.