Giảm thuế để giảm giá xăng E10

Xăng E10 chỉ rẻ hơn 490 đồng/lít so với xăng khoáng

Chiều 21.5, giá xăng dầu trong nước đồng loạt được điều chỉnh. Ngay sau khi giá mới được áp dụng, ông Hoàng Văn Đan (ngụ TP.HCM) đổ xăng E10 tại một cửa hàng trên đường Nguyễn Đình Chiểu cho biết: "Đổ đầy bình 50 lít, xăng E10 chỉ rẻ hơn khoảng 24.500 đồng so với RON95. Nếu đi xe máy, đổ 4 lít thì chênh lệch chưa tới 2.000 đồng. Mỗi lít rẻ hơn chưa tới 500 đồng thì không đủ hấp dẫn".

Dù vậy, ông cho rằng việc sử dụng E10 là xu hướng tất yếu khi từ ngày 1.6 tới sẽ không còn xăng khoáng trên thị trường. "Tôi ủng hộ chủ trương sử dụng nhiên liệu sạch, thân thiện môi trường và tin vào chính sách của Nhà nước. Tuy nhiên, để người dân thực sự tin tưởng và chủ động lựa chọn thì cần thêm yếu tố hấp dẫn về giá", ông Đan chia sẻ.

Cùng quan điểm, bà Nguyễn Bảo Linh (ngụ P.Tân Hòa, TP.HCM) cho rằng giá xăng E10 cần thấp hơn xăng khoáng từ 15 - 20% mới đủ sức hút. Chỉ cần rẻ hơn khoảng 2.000 - 3.000 đồng/lít là đã có thể kích thích người tiêu dùng chuyển đổi, thay vì phải tốn nhiều chi phí cho tuyên truyền.

ẢNH: NHẬT THỊNH

Theo Thông tư 50 của Bộ Công thương, từ ngày 1.6, xăng sinh học E10 - loại nhiên liệu gồm 10% ethanol và 90% xăng khoáng - sẽ được phân phối rộng rãi trên toàn quốc. Tại dự thảo nghị quyết về đẩy nhanh lộ trình sử dụng xăng sinh học E10 , Bộ Công thương đề xuất Bộ Tài chính nghiên cứu điều chỉnh thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường nhằm tạo chênh lệch giá đủ hấp dẫn giữa xăng sinh học và xăng khoáng.

Đồng thời, cơ quan này cũng đề xuất các chính sách hỗ trợ phát triển ngành nhiên liệu sinh học theo hướng ổn định, lâu dài.

Bộ Công thương sẽ là đơn vị chủ trì điều phối nguồn cung ethanol và xăng nền phục vụ pha chế E10 . Hiện nay, thuế bảo vệ môi trường đối với xăng là 2.000 đồng/lít.

Do phần ethanol trong xăng sinh học không chịu loại thuế này nên thuế môi trường tính trên mỗi lít E5 khoảng 1.900 đồng, còn E10 khoảng 1.800 đồng. Bên cạnh đó, thuế tiêu thụ đặc biệt áp dụng với E5 là 8%, E10 là 7%, thấp hơn mức 10% của xăng khoáng RON95.

Nếu đề xuất của Bộ Công thương được thông qua, giá xăng E10 trong thời gian tới có thể thấp hơn đáng kể so với xăng khoáng, qua đó tăng sức cạnh tranh và khuyến khích người dân chuyển sang sử dụng nhiên liệu sinh học.

E10 phải rẻ hơn xăng khoáng 1.000 - 1.500 đồng/lít

Ủng hộ quan điểm của Bộ Công thương về một "mức giá hấp dẫn" cho xăng E10 , bà Nguyễn Thị Thanh Trâm, doanh nghiệp bán lẻ xăng dầu tại TP.HCM, phân tích: Việt Nam hiện có 5 nhà máy sản xuất ethanol với sản lượng dư thừa, nên việc đẩy mạnh pha trộn và tiêu thụ xăng E10 là hướng đi hợp lý. Tuy nhiên, khi E10 sắp được bán đại trà từ ngày 1.6, vẫn còn nhiều vấn đề thực tế cần được xem xét. Ví dụ, một số phương tiện, đặc biệt là xe đời cũ, chưa thực sự tương thích với xăng sinh học. Với doanh nghiệp bán lẻ, mức chênh lệch 500 đồng/lít hiện nay cũng chưa đủ bù đắp hao hụt và chi phí bảo trì máy móc, thiết bị. Ngoài ra, xăng E10 có đặc tính dễ xảy ra hiện tượng tách nước, nhất là khi thời tiết thay đổi hoặc phương tiện để lâu không sử dụng. Nếu người tiêu dùng chưa hiểu rõ tính chất nhiên liệu , rất dễ phát sinh hiểu nhầm và quy trách nhiệm cho cửa hàng bán xăng kém chất lượng, ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín doanh nghiệp.

Từ thực tế đó, bà Trâm cho rằng việc tuyên truyền, phổ biến kiến thức về xăng E10 cho người dân là hết sức cần thiết. Đồng thời, giá bán E10 cần thấp hơn xăng khoáng với mức chênh lệch đủ lớn, ít nhất gấp 3 lần hiện nay. Muốn vậy, cần giảm thêm thuế bảo vệ môi trường và thuế tiêu thụ đặc biệt áp dụng với xăng E10 như đề xuất của Bộ Công thương là cần thiết.

Ông Văn Tấn Phụng, Chủ tịch Hiệp hội Dầu khí Đồng Nai, cho biết các cửa hàng xăng dầu sẽ tuân thủ quy định phân phối E10 . Tuy nhiên, cơ quan quản lý nên dành thêm vài tháng cho giai đoạn chuyển tiếp để theo dõi thị trường và khả năng vận hành thực tế. Ngay cả các thương nhân đầu mối cũng mới thí điểm phối trộn trong thời gian khá ngắn. Trong khi đó, mức chênh lệch giá hiện nay chưa đủ lớn để tạo động lực cho người tiêu dùng chuyển đổi.

Dẫn lại bài học từ xăng E5, ông Phụng cho rằng nguyên nhân khiến loại nhiên liệu này dần mất thị phần chủ yếu xoay quanh vấn đề giá cả và niềm tin về chất lượng. "Đã có thời điểm E5 chiếm 35 - 40% thị phần bán lẻ xăng, nhưng sau đó giảm dần xuống còn 10 - 15%, rồi nhiều cửa hàng ngừng kinh doanh. Với E10 , lợi thế là sử dụng xăng nền RON95 Euro 3, cao cấp hơn nhiều so với nền RON92 của E5 trước đây. Tuy nhiên, người bán vẫn lo tỷ lệ hao hụt cao, còn người tiêu dùng thì băn khoăn về khả năng tương thích và chất lượng. Nếu giá E10 thấp hơn xăng khoáng khoảng 1.000 - 1.500 đồng/lít, quá trình chuyển đổi sang nhiên liệu sinh học sẽ diễn ra nhanh hơn và thuận lợi hơn", ông Phụng nói.

PGS-TS Nguyễn Thường Lạng, Viện Thương mại và kinh tế quốc tế (Đại học Kinh tế quốc dân), cũng cho rằng người tiêu dùng chỉ thay đổi thói quen khi nhìn thấy lợi ích kinh tế rõ ràng. "Xăng E10 hiện chỉ rẻ hơn vài trăm đồng/lít nên rất khó tạo khác biệt trên thị trường. Muốn thúc đẩy chuyển đổi, Nghị quyết sắp tới của Chính phủ phải đưa ra được quyết sách bảo đảm về giá. Làm thế nào để mức giá E10 phải đủ thấp để tạo động lực thực sự cho người dùng", PGS-TS Nguyễn Thường Lạng khuyến nghị.

Cũng theo chuyên gia này, xăng sinh học là sản phẩm thân thiện môi trường, góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi năng lượng xanh của quốc gia. Việc giảm hay bỏ thuế môi trường cho E10 là phù hợp với xu thế chuyển đổi năng lượng xanh.

"Đề xuất của Bộ Công thương là rất cần thiết, Bộ Tài chính cần gấp rút rà soát lại cơ cấu thuế trên một lít xăng sinh học thì chiến lược xanh hóa nhiên liệu của chúng ta mới thành công được. Xăng là mặt hàng thiết yếu chứ không phải hàng xa xỉ. Do đó, cũng cần xem xét lại thuế tiêu thụ đặc biệt áp dụng với xăng", PGS-TS Nguyễn Thường Lạng nhấn mạnh.