Tăng trưởng thần tốc
Thế giới đang chứng kiến một cuộc chuyển giao quyền lực lịch sử trong ngành công nghiệp xe 4 bánh. Theo báo cáo mới nhất từ công ty nghiên cứu thị trường Mordor Intelligence, thị trường xe điện (EV) toàn cầu dự báo sẽ vượt ngưỡng 1.000 tỉ USD vào năm 2031, duy trì tốc độ tăng trưởng kép hàng năm ấn tượng ở mức 11,7%. Đây không còn là những dự đoán nằm trên giấy mà là một thực tế đang diễn ra với sự áp đảo của xe thuần điện , vốn được dự báo sẽ chiếm hơn 70% tổng doanh số bán ra.
Xe thuần điện được dự báo sẽ chiếm hơn 70% doanh số toàn cầu
ẢNH: T.N
Sự dịch chuyển này cho thấy người tiêu dùng đã bỏ qua giai đoạn "lưỡng lự" với các dòng xe lai (Hybrid) để tiến thẳng tới kỷ nguyên không phát thải.
Khu vực châu Á - Thái Bình Dương hiện đang nắm giữ vị trí dẫn đầu, không chỉ ở quy mô tiêu thụ mà còn ở khả năng làm chủ chuỗi cung ứng pin. Sự sụt giảm chi phí pin lithium-ion (giảm hơn 80% trong thập kỷ qua theo BloombergNEF) đã tạo ra một "điểm uốn" về giá thành, đưa xe điện từ món đồ chơi công nghệ xa xỉ trở thành phương tiện đại chúng.
Tại Mỹ và châu Âu, các gọng kìm pháp lý như lệnh cấm bán xe động cơ đốt trong từ năm 2035 của EU hay quy định khắt khe của EPA đang buộc các "ông lớn" như Volkswagen hay Ford phải dồn toàn lực vào điện hóa để tồn tại. Chuyên gia chiến lược Seth Goldstein từ Morningstar nhận định rằng, khi các mẫu xe giá rẻ dưới 25.000 USD xuất hiện tràn ngập, xe điện sẽ chính thức thống trị mọi nẻo đường đô thị toàn cầu.
Không đứng ngoài xu hướng, Việt Nam đang nổi lên như một hiện tượng tại khu vực Đông Nam Á. Từ một quốc gia vốn phụ thuộc hoàn toàn vào xe máy xăng, Việt Nam đang trải qua giai đoạn bùng nổ mạnh mẽ nhất. Quy mô thị trường nội địa ước tính đạt khoảng 3,12 tỉ USD vào năm 2025 và sẽ nhảy vọt lên 7,4 tỉ USD vào năm 2030. Với tốc độ tăng trưởng kép dự kiến đạt 18,9%, Việt Nam thậm chí đang chạy nhanh hơn mức trung bình toàn cầu.
Sự hiện diện của VinFast với vị thế dẫn đầu thị trường ô tô trong suốt 17 tháng liên tiếp tính đến đầu năm 2026 là minh chứng rõ nhất cho việc người Việt đã sẵn sàng từ bỏ thói quen dùng xe xăng truyền thống để đón nhận công nghệ xanh.
Xe thuần điện đang trên hành trình thống lĩnh thị trường
ẢNH: T.N
Tổng hợp xung lực thúc đẩy
Tại sao quy mô xe điện lại tiếp tục tăng trưởng không ngừng bất chấp những lo ngại về hạ tầng hay suy thoái kinh tế? Câu trả lời nằm ở sự cộng hưởng giữa ba yếu tố: Chi phí vận hành, đột phá hạ tầng và trợ lực từ chính sách.
Tại Việt Nam, "cơn bão giá" xăng dầu trong những ngày qua đã vô tình trở thành một chiến dịch tiếp thị miễn phí cho xe điện . Các số liệu thực tế cho thấy chi phí vận hành mỗi km của xe điện hiện chỉ bằng 1/5 - 1/10 so với xe xăng. Việc tiết kiệm hàng chục triệu đồng tiền nhiên liệu và bảo dưỡng mỗi năm là động lực lớn nhất để người dân thực hiện cú chuyển mình lịch sử.
Về mặt hạ tầng, nỗi lo về "quãng đường di chuyển" đang dần tan biến. Tại các đô thị lớn như TP.HCM hay Hà Nội, mạng lưới trạm sạc và tủ đổi pin đã đạt mật độ dày đặc, với mục tiêu đạt hàng chục nghìn điểm sạc trên toàn quốc ngay trong giai đoạn 2026 - 2027. Đáng chú ý, chỉ trong quý 1 năm nay, việc VinFast hoàn thiện hệ thống 45.000 tủ đổi pin trên toàn quốc đã tạo nên một mạng lưới hạ tầng dày đặc tới mức kinh ngạc. Nhờ vậy, không chỉ dừng lại ở ô tô, mảng xe máy điện Việt Nam hiện đã vươn lên vị trí thứ 3 thế giới về quy mô, tạo nên một hệ sinh thái di chuyển xanh đồng bộ từ hẻm ra đường lớn.
Bên cạnh đó, chủ trường và sự quyết liệt của Chính phủ đóng vai trò then chốt khi duy trì các mức ưu đãi lệ phí trước bạ và thuế tiêu thụ đặc biệt ở mức tối thiểu. Việc ban hành hàng loạt tiêu chuẩn quốc gia về trạm sạc cũng đã tạo ra hành lang pháp lý an toàn, thúc đẩy các doanh nghiệp tư nhân tham gia vào việc xã hội hóa hạ tầng điện hóa. Song song, các chính sách khuyến khích xe điện , lộ trình hạn chế xe máy xăng tại nội đô và các ưu đãi về thuế phí đang tạo ra một hành lang pháp lý không thể thuận lợi hơn.
Các chuyên gia dự báo, trong thời gian tới, khi thị trường hội tụ đủ các yếu tố từ hạ tầng, sản phẩm cho đến nhận thức người dân, doanh số xe máy điện sẽ tăng trưởng theo hàm số mũ. Đây không còn là một xu hướng nhất thời, mà là bước đi tất yếu trong cuộc cách mạng thực sự về giao thông đô thị tại Việt Nam.